Mentaliteit

Waarom de meeste traders geld verliezen (en het niet aan kennis ligt)

Je hebt video's gekeken, boeken gelezen en patronen leren herkennen, en toch krimpt je rekening. Het ontbrekende stuk is bijna nooit nog meer informatie.

Door Christoff Lezaire · Swing Capital · 5M, Mentaliteit

Het korte antwoord, de meeste traders verliezen geld zelden door gebrek aan kennis. De oorzaken zitten in structuur en uitvoering, risico dat per trade verschilt, geen getest plan, uitvoering die van dat plan afwijkt, te snel opschalen na een paar goede weken en niemand die meekijkt. Meer informatie lost geen van die vijf op.

Er is nog nooit zoveel tradingkennis gratis beschikbaar geweest. Op YouTube leggen mensen elk candlestickpatroon uit, elke indicator en elke strategie. Forums staan vol met ervaringen. Wie wil weten wat een Stop Loss is (een order die je trade automatisch sluit bij een vooraf gekozen verlies) of hoe je support en resistance tekent (de prijsniveaus waar de koers eerder keerde), heeft dat binnen een middag gevonden.

Toch lopen veel traders vast. Niet omdat ze de begrippen niet kennen, maar omdat hun rekening ondanks die kennis niet groeit. Bij cliënten zie ik het steeds opnieuw, mensen die in een gesprek feilloos kunnen uitleggen wat ze zouden moeten doen, en in hun trades iets anders doen. Toezichthouders zien het ook in de cijfers, bij CFD's, een hefboomproduct voor particulieren, verloor volgens de analyses van de Europese toezichthouder ESMA uit 2018 74 tot 89 procent van de particuliere rekeningen geld.

Het ligt zelden aan kennis. Het ligt aan structuur en uitvoering. Hieronder de plekken waar het in de praktijk misgaat, en wat je er per plek aan doet.

Weten is iets anders dan kunnen

Een boek over zwemmen lezen maakt je nog geen zwemmer. Bij traden is dat verschil groter dan bij de meeste vaardigheden, omdat je beslist onder onzekerheid, met je eigen geld, vaak op momenten dat je moe of afgeleid bent.

Kennis vertelt je wat een goede trade is. Kunnen betekent dat je die trade neemt als de setup (de situatie waarvoor je regels een trade voorschrijven) er is, hem laat lopen als het spannend wordt, en een slechte trade laat liggen als hij verleidelijk voelt. Dat laatste leer je niet van een video. Het vraagt om herhaling, feedback en een omgeving die je helpt.

Blijf je zoeken naar meer kennis terwijl je uitvoering het probleem is, dan verbeter je het verkeerde deel. Er komt altijd weer een nieuwe strategie of indicator voorbij die belooft wat de vorige niet waarmaakte.

Uitleg

Het risico per trade ligt niet vast

De eerste plek waar geld weglekt, is risico dat per trade verschilt. De ene keer riskeer je een klein bedrag omdat je twijfelt, de volgende keer een groot bedrag omdat je zeker bent. Maar je zekerheid zegt niets over de uitkomst. De trade waar je het meest in gelooft, kan net zo goed verliezen.

Neem je grote posities bij je verliezers en kleine bij je winnaars, dan kan een strategie die op papier werkt toch geld kosten. Een paar grote verliezen wissen tientallen kleine winsten uit.

De oplossing is niet spannend, bepaal een vast risico in euro's per trade, bereken je positiegrootte op basis van de afstand tot je Stop Loss, en wijk daar nooit van af. Hoe je dat doet, staat in positiegrootte bepalen.

Er is geen getest plan

Veel traders hebben een idee van hoe ze traden, maar geen plan. Het verschil, een idee zit in je hoofd en past zich aan de situatie aan. Een plan staat op papier en laat de situatie zich aan het plan aanpassen.

Zonder vastgelegde regels voor Entry (je instapprijs), Stop Loss, Take Profit (de prijs waarop je winst neemt) en positiegrootte kun je niet meten wat werkt. Elke trade is net een beetje anders, en na honderd trades weet je nog steeds niet of je aanpak iets oplevert. Je kunt alleen zeggen dat het soms goed ging en soms niet.

En zelfs een geschreven plan is een aanname zolang het niet getest is. Door een strategie terug te testen op historische gegevens zie je, voordat je er geld in stopt, hoe hij zich gedraagt, hoe vaak hij wint, hoe lang verliesreeksen worden, hoe diep de drawdowns (de terugval vanaf je hoogste stand) gaan. Lees daarover meer in backtesten.

De uitvoering wijkt af van het plan

Stel dat je wel een getest plan hebt. Dan is de volgende vraag hoe vaak je het echt volgt. Hier gaat het bij veel traders mis, en dit is ook het lastigste deel om eerlijk naar te kijken.

De afwijkingen zijn meestal klein. Een Stop Loss die een stukje verder wordt gezet. Winst die eerder wordt genomen dan het plan zegt. Een trade na een verlies die niet helemaal aan de criteria voldeed. Elk op zich een kleine beslissing, maar samen maken ze van een geteste strategie een ongeteste.

Een groot deel van die afwijkingen ontstaat door een markt die nooit dichtgaat. Wie geen vaste momenten heeft, kijkt tijdens het werk, in de trein en voor het slapen, en elke blik is een kans op een beslissing buiten het plan. Traders die in vaste tijdvakken werken, nemen minder trades en meestal betere. Wie naast een baan tradet, kan dat ritme juist goed gebruiken.

Verder helpen dingen die niets met kennis te maken hebben, een checklist per order, automatische Stop Loss en Take Profit, en een journal waarin je per trade noteert of je je plan volgde.

Wil je dit op jouw eigen trades toepassen?Plan een gesprek

Te snel groter gaan

Een paar goede weken, en de verleiding komt om de positie te vergroten. Of meer Leverage te gebruiken, geleend geld waarmee je een grotere positie opent. Het lijkt logisch, als het werkt, waarom niet meer? Maar een paar goede weken is te weinig om te weten of het werkt. Het kan ook een gunstige periode zijn geweest.

Schaal je op na een korte reeks, dan vergroot je je risico precies op het moment dat de volgende verliesreeks eraan komt. En die komt, bij elke strategie. De schade van die reeks is dan groter, en het herstel zwaarder.

Bij Swing Capital schaal je daarom pas op na honderd live trades. Dat voelt traag. Maar het is het verschil tussen opschalen op een gevoel en opschalen op gegevens.

Niemand kijkt mee

De meeste vaardigheden leer je met feedback. Een sportcoach die je techniek ziet, een leidinggevende die je werk bespreekt, een docent die je fouten aanwijst. Traders doen het meestal alleen. Niemand ziet de trade die buiten het plan viel. Niemand vraagt waarom de Stop Loss verschoof.

Daardoor blijven dezelfde fouten maanden of jaren bestaan. Niet omdat je ze niet zou kunnen oplossen, maar omdat je ze niet ziet, of ze wegredeneert. Een tweede paar ogen maakt patronen zichtbaar die je zelf over het hoofd ziet. Of dat nu een coach is, een tradingmaatje of een groep met vaste afspraken, zorg dat iemand je trades ziet.

Wat je deze week al kunt doen

1. Schrijf je regels voor Entry, Stop Loss, Take Profit en positiegrootte op, zo concreet dat een ander ze kan uitvoeren.
2. Leg een vast risico per trade vast in euro's en reken elke positie daarmee uit.
3. Plaats bij elke order direct een Stop Loss en Take Profit op de exchange.
4. Kies twee of drie vaste momenten per week om te analyseren en orders te plaatsen.
5. Noteer bij elke trade in je journal of je je plan volgde.
6. Laat aan het eind van de week iemand anders je trades zien.

Geen van deze stappen vraagt nieuwe kennis. Ze vragen alleen dat je de kennis die je al hebt een vaste plek geeft. Verlies is daarbij geen oordeel over jou, maar data over waar je structuur nog tekortschiet.

Onze kijk