Positiegrootte

Positiegrootte bepalen, de rekensom die bepaalt hoe lang je meegaat

De meeste traders kiezen hun positiegrootte op gevoel, groter als het lekker loopt, kleiner na een klap. Dat is precies andersom als wat je cijfers zouden zeggen. Zo bereken je het wél.

Positiegrootte bepalen, de rekensom die bepaalt hoe lang je meegaat

Door Christoff Lezaire · Swing Capital · 5M, Management

Het korte antwoord, je positiegrootte bepaal je met een vaste rekensom, account maal risico per trade, gedeeld door je stopafstand. Bij een account van €20.000, 1 procent risico en een stop op 4 procent is je positie €5.000. Je positie wordt dus groter naarmate je stop dichterbij ligt, niet naarmate je meer overtuiging voelt.

Er wordt eindeloos gepraat over instapmomenten en nauwelijks over positiegrootte. Toch bepaalt dat tweede veel meer of je over twee jaar nog handelt. Je kunt gelijk hebben over de richting en alsnog omvallen omdat je te groot zat op het verkeerde moment.

De rekensom

Positiegrootte volgt uit drie getallen die je al hebt, plus één beslissing.

  • Je accountgrootte. Het bedrag waarmee je handelt.
  • Je risico per trade. Het percentage daarvan dat je bereid bent kwijt te raken als deze trade niet werkt. Dit is de beslissing.
  • Je stopafstand. Het verschil tussen je instap en het punt waarop je idee aantoonbaar niet klopte, in procenten.

Daaruit volgt, positiegrootte = (account × risico per trade) ÷ stopafstand.

Een voorbeeld. Account van €20.000, je accepteert 1% risico per trade, dus €200. Je stop ligt 4% onder je instap. Dan is je positie €200 ÷ 0,04 = €5.000. Ligt je stop op 2%, dan mag diezelfde €200 risico een positie van €10.000 dragen.

Rekenvoorbeeld, account € 20.000, 1% risico
StopafstandRisicoPositie
4%€ 200€ 200 ÷ 0,04 = € 5.000
2%€ 200€ 200 ÷ 0,02 = € 10.000

Let op wat hier gebeurt, je positie wordt groter naarmate je stop dichterbij ligt, niet naarmate je meer overtuiging hebt. Overtuiging staat niet in de som. Dat is het hele punt.

Waarom “op gevoel” structureel de verkeerde kant op werkt

Als het goed loopt voel je je zeker en ga je groter. Maar een reeks winsten zegt weinig over de volgende trade, en je zit nu wel met een grotere positie in de eerste die tegenvalt. Na die klap ga je juist kleiner, precies op het moment dat je regels ongewijzigd zijn en er niets is veranderd.

Het netto-effect, je grootste posities zitten in je slechtste trades en je kleinste in je beste. Dat kost geld, zelfs bij een systeem dat op papier winstgevend is.

Wat een verstandig risico per trade is

Er is geen getal dat voor iedereen klopt, maar de orde van grootte wel. Tussen een half en twee procent van je account per trade is voor de meeste mensen werkbaar. Zit je daarboven, dan heb je een reeks van vijf tegenvallers nodig om in de problemen te komen, en vijf tegenvallers op rij is niet zeldzaam, dat is dinsdag.

Reken het even door. Bij 1% risico kost tien keer achter elkaar mis ongeveer 10% van je account, vervelend, en te herstellen. Bij 5% risico kost diezelfde reeks zo'n 40%. Om daarvan terug te komen heb je bijna 70% winst nodig op wat er over is. Dat haal je niet meer met dezelfde aanpak.

Tien verliezen op rij
Risico per tradeVerlies na de reeksNodig om terug te komen
1%ongeveer 10%ongeveer 11%
5%ongeveer 40%ongeveer 67%

Wanneer je wél groter mag

Opschalen is geen beloning voor een goede week. Het is een besluit dat volgt uit je eigen cijfers. Drie voorwaarden die in de praktijk werken.

  1. Genoeg trades. Honderd live trades met dezelfde aanpak. Bij Swing Capital is dat de fase Metrics van het 5M-systeem, pas na die honderd schaal je op, en dan bepalen de cijfers van die trades of en hoeveel. Daaronder weet je niet of je resultaat uit je methode komt of uit toeval.
  2. Aantoonbare uitvoering. Je hebt je in minstens negen van de tien gevallen aan je eigen regels gehouden. Rek je je regels bij kleine posities al op, dan doe je dat bij grote zeker.
  3. Stapsgewijs. Verhoog je risico per trade met een kwart tot een half procentpunt, niet met een verdubbeling. De volgende stap zet je pas als je cijfers op het nieuwe bedrag hetzelfde beeld laten zien als op het oude.

Het omgekeerde geldt ook, als je twee weken achter elkaar je regels niet hebt gevolgd, ga je terug naar de vorige stap. Niet als straf, maar omdat de voorwaarde waarop je opschaalde niet meer waar is.

Hoe wij consistentie aanpakken, met de cijfers erbij
Hoe wij consistentie aanpakken, met de cijfers erbijSturen op wat er in je log staat in plaats van op de stand van vandaag

Deze video hoort bij het artikel over je strategie toetsen aan je eigen data; daar staat ook een samenvatting van wat erin gezegd wordt.

Wil je dit op jouw eigen trades toepassen?Plan een gesprek

Hefboom is geen positiegrootte

Een veelgemaakte denkfout, mensen verwarren hefboom (leverage, een grotere positie openen dan je eigen inleg) met risico. Hefboom bepaalt hoeveel kapitaal je vastzet, niet hoeveel je kunt verliezen. Wat je kunt verliezen wordt bepaald door je stopafstand en je positiegrootte, en dus door de som hierboven.

Dat betekent ook dat hoge hefboom met een strakke stop minder risicovol kan zijn dan lage hefboom met een wijde stop. Reken dus altijd door naar het bedrag dat je kwijt bent als je stop wordt geraakt. Dat getal is het enige dat telt.

Zet het vast, dan hoef je niet meer te kiezen

Het voordeel van een vaste regel is niet dat hij optimaal is, maar dat hij je uit de beslissing haalt op het moment dat je die het slechtst kunt nemen. Schrijf je risico per trade op in je handelsplan, reken je positie uit vóór je instapt, en leg per trade vast of je je eraan hebt gehouden.

Na een paar maanden heb je iets waar bijna niemand over beschikt, een onderbouwd antwoord op de vraag of je groter mag. Niet omdat het goed voelt, maar omdat je cijfers het zeggen.

Zien hoe het werkt

Dezelfde stap, één keer uitgelegd en één keer bewezen.

Wat voorkomt dat je geld verliest op de marktUitleg
Wat voorkomt dat je geld verliest op de marktIn één minuut waarom je risico vooraf vaststaat en niet tijdens de trade.
Storm, na twee jaar break-even nu €2.000 per maandNa de stap
Storm, na twee jaar break-even nu €2.000 per maandWat er omsloeg toen zijn positiegrootte een regel kreeg.

Deze video hoort bij het artikel over consistent winstgevend traden; daar staat ook een samenvatting van wat erin gezegd wordt.

Onze kijk

Niemand zegt de brandverzekering op omdat het huis vijf jaar niet heeft gebrand. Je verwacht geen brand, maar je rekent er wel mee dat het kan.

Met je positiegrootte hoort het net zo te gaan, en daarom is het het eerlijkste stuk van je trading, het laat zien of je rekent met scenario’s of met hoop. Wie groter gaat omdat het zeker voelt, trekt eigenlijk een lijn door, de vorige drie trades werkten, dus deze ook. Maar de markt houdt zich niet aan jouw lijn. Juist de trade waar je het zekerst van bent, is vaak de trade waarop iets gebeurt wat je niet zag aankomen.

Een vaste rekensom per trade gaat uit van meerdere uitkomsten en zorgt dat de slechtste je niet uit het spel haalt. Dat is geen angst, dat is voorbereiding. Wie elk scenario overleeft, is er nog als de goede trades komen.

Veelgestelde vragen

Hoe bereken je je positiegrootte?

Account maal risico per trade, gedeeld door je stopafstand. Bij een account van €20.000, 1% risico en een stop op 4% is dat €200 gedeeld door 0,04, een positie van €5.000. Ligt je stop op 2%, dan mag diezelfde €200 risico een positie van €10.000 dragen.

Hoeveel procent risico per trade is verstandig?

Voor de meeste mensen tussen een half en twee procent van je account. Tien verliezers op rij kosten bij 1% risico ongeveer 10%, en dat herstel je. Bij 5% risico kost dezelfde reeks zo'n 40%, en dan heb je bijna 70% winst nodig om terug te komen.

Is hefboom hetzelfde als positiegrootte?

Nee. Hefboom bepaalt hoeveel kapitaal je vastzet, niet hoeveel je kunt verliezen. Wat je kwijt bent als je stop geraakt wordt, volgt uit je positiegrootte en je stopafstand. Een hoge hefboom met een strakke stop kan daardoor minder risico hebben dan een lage hefboom met een wijde stop.

Wanneer mag je je positiegrootte verhogen?

Als je cijfers het zeggen, niet na een goede week. Bij Swing Capital is dat de fase Metrics van het 5M-systeem, je schaalt pas op na honderd live trades, als je je regels in minstens negen van de tien gevallen hebt gevolgd. Verhoog dan in stappen van een kwart tot een half procentpunt.

Benieuwd wat jouw cijfers zeggen?

Drie kwartier waarin we je aanpak en je risico per trade doorlopen, en benoemen wat je in de weg zit. Past het, dan laat ik zien hoe wij werken. Past het niet, dan hoor je dat net zo duidelijk.

Plan een gesprek

Vrijblijvend · 45 minuten · je spreekt Christoff zelf

Eén mail per week over traden

Wat er die week in de markt gebeurde en wat ik eruit meenam. Geen aanbiedingen, en afmelden kan met één klik onderaan elke mail.

Je krijgt eerst een mail om te bevestigen. Zonder die klik komt je adres niet op de lijst.

Deze site maakt geen deel uit van de Facebook™-website of Meta Platforms Inc.™. Bovendien wordt deze site niet onderschreven door Facebook™ op welke manier dan ook. Facebook™ is een handelsmerk van Meta Platforms Inc.™

Disclaimer, de getoonde resultaten en ervaringen zijn niet representatief en laten zien wat mogelijk is met consistente inzet, een eigen aanpak en gunstige marktomstandigheden. Ze garanderen geen enkel resultaat. Individuele resultaten verschillen sterk. Wij garanderen geen inkomen, klantresultaat of zakelijk succes. Alle inhoud is bedoeld ter educatie. Doe altijd je eigen onderzoek voordat je financiële beslissingen neemt.

© 2026 Swing Capital