Winst nemen

Een exitplan voor je crypto portfolio, winst nemen zonder spijt

Instappen is voor de meeste mensen het makkelijke deel; winst nemen zonder spijt is waar het misgaat. Een exitplan legt vooraf vast wanneer je verkoopt, zodat je dat niet hoeft te beslissen op het moment zelf.

Door Christoff Lezaire · Swing Capital · 5M, Methode

Het korte antwoord, een exitplan legt vooraf vast wanneer en hoeveel je van je crypto verkoopt, bij welk niveau, welk percentage of na welke gebeurtenis. Meestal verkoop je in stukken, omdat niemand het hoogste punt kan aanwijzen. Zo neem je winst volgens een eerder gemaakte keuze in plaats van op het moment dat emotie het zwaarst weegt.

Waarom winst nemen zo lastig is

Zolang je niet verkoopt, is winst een getal op een scherm dat op elk moment weer kan verdwijnen. Zodra je wél verkoopt, ontstaat er een ander soort spijt, die van te vroeg verkopen terwijl de prijs erna doorstijgt. Beide gevoelens zijn menselijk en allebei zorgen ze ervoor dat mensen zonder plan óf nooit verkopen óf op een willekeurig moment, gedreven door angst of hebzucht, in plaats van door een vooraf gemaakte keuze. Het gekke is dat beide uitkomsten, te vroeg en te laat, achteraf hetzelfde gevoel van spijt geven, ook al zijn het tegenovergestelde fouten.

Dit speelt sterker bij een portfolio dat je langere tijd hebt opgebouwd dan bij een losse aankoop, hoe langer je iets vasthoudt en hoe meer het intussen waard is geworden, hoe zwaarder elke verkoopbeslissing gaat voelen, precies omdat er meer op het spel lijkt te staan. Dat gevoel is menselijk, maar het is geen goede raadgever, hoe langer je iets vasthoudt, zegt op zich niets over of dit het juiste moment is om te verkopen.

Wat een exitplan is

Een exitplan is een vooraf vastgelegde beslissing over wanneer en hoeveel je verkoopt, gemaakt op een moment dat je hoofd niet wordt beïnvloed door de koers van dat moment. Het lijkt op wat een trader “Take Profit” noemt bij een losse trade (de vooraf gekozen koers waarop je winst neemt), maar dan uitgesmeerd over je hele of een deel van je portfolio, bij welke prijs, welk percentage van je bezit, of na welke gebeurtenis verkoop je een deel. Het plan hoeft niet perfect te zijn; het moet vooral bestaan vóórdat de koers gaat bewegen, niet erna.

Verkopen in stukken in plaats van alles ineens

De meeste ervaren investeerders verkopen niet alles op één moment, maar in vooraf bepaalde stukken. Dat heeft twee voordelen, je legt niet je hele uitkomst vast op één punt dat achteraf goed of slecht kan blijken, en je hoeft niet de illusie te hebben dat je het exacte hoogste punt kunt raden, niemand kan dat structureel. Een simpel voorbeeld, verkoop een kwart van je positie bij elk vooraf bepaald niveau, in plaats van te wachten tot je “zeker” weet dat het de top is. Op die manier heb je bij elk niveau al iets binnengehaald, wat verkopen ook bij de volgende stap makkelijker maakt. Het scheelt ook mentaal, bij elk vooraf bepaald niveau hoef je alleen de vraag “doe ik wat ik had afgesproken” te beantwoorden, in plaats van de veel zwaardere vraag “is dit hét moment”.

Wil je dit op jouw eigen trades toepassen?Plan een gesprek

Vooraf bepaalde niveaus of doelen

Er zijn verschillende manieren om niveaus te bepalen, en geen ervan is de enige juiste.

• Een winstdoel in procenten of euro’s per stuk van je positie, vooraf berekend op het bedrag dat je hebt ingelegd.
• Een tijdsgebonden doel, bijvoorbeeld een deel verkopen na een vooraf bepaalde periode, ongeacht de exacte prijs.
• Een verandering in je eigen situatie, zoals een doel waarvoor je het geld nodig hebt, los van de markt.
• Het terugkeren van je inleg. Sommige mensen verkopen eerst een deel ter grootte van wat ze oorspronkelijk hebben ingelegd, zodat de rest van de positie voortaan met “overgebleven” geld doorloopt.
• Een vast deel omzetten naar een stabielere munt of naar euro’s bij elk niveau, zodat een deel van de winst niet langer blootstaat aan dezelfde koersschommeling als de rest van je portfolio.

Kies een methode die je begrijpt en kunt volhouden, en schrijf hem op vóór je hem nodig hebt, niet terwijl de koers al beweegt en je emotie meespeelt. Hetzelfde geldt aan de andere kant van een cyclus, bepaal ook vooraf hoe je zou reageren in een langere neergaande periode, zodat je exitplan niet alleen over winst gaat, maar over het hele traject.

Bepaal ook vooraf wat er met het vrijgekomen bedrag gebeurt. Sommige mensen laten dat gewoon op een exchange of in een stabielere munt staan tot ze het nodig hebben, anderen zetten het meteen om naar euro’s. Geen van beide is per definitie beter; het gaat erom dat je die keuze al hebt gemaakt vóórdat het bedrag daadwerkelijk vrijkomt, zodat het niet als een nieuwe, onvoorbereide beslissing bovenop de verkoop zelf komt. Wie dat niet vooraf regelt, staat na een geslaagde verkoop met een bedrag én een nieuwe, ongeplande beslissing. Juist op dat moment zou je plan zijn waarde moeten bewijzen. Je dacht klaar te zijn met deze positie en wilde van je resultaat genieten. In plaats daarvan kies je opnieuw, onder tijdsdruk, wat er met dat geld gebeurt.

Wat je doet als je plan en gevoel botsen

Het moment waarop verkopen volgens je plan het lastigst voelt, is precies het moment waarop het plan zijn werk moet doen. Voelt verkopen “te vroeg” aan omdat de prijs nog stijgt, of “te laat” omdat je al winst bent misgelopen, dat gevoel is normaal en zegt niets over of je plan verkeerd was. Een exitplan is er niet om spijt te voorkomen; het is er om te voorkomen dat spijt je volgende beslissing gaat sturen. Wie na elke afwijking het plan aanpast aan wat er net gebeurde, heeft in feite geen plan meer, maar een reeks losse reacties achteraf. Schrijf daarom niet alleen op wát je plan is, maar ook waarom je die keuze hebt gemaakt, dat helpt om op een later, emotioneler moment te herkennen of je van het plan afwijkt uit een goede reden, of gewoon uit ongeduld.

Combineer je exitplan met een vast inlegschema zoals DCA (dollar cost averaging, elke periode hetzelfde bedrag inleggen, ongeacht de koers), dan ontstaat er een duidelijke symmetrie, je bepaalt vooraf hoe je instapt, en je bepaalt vooraf hoe je eruit gaat. Tussen die twee momenten in hoef je geen van beide beslissingen opnieuw te nemen op basis van hoe de koers er op dat moment toevallig uitziet. Dat maakt je hele traject, van eerste aankoop tot laatste verkoop, minder afhankelijk van hoe je je op een willekeurige dag toevallig voelt.

Onze kijk